معرفی یک سری منبع درباره شبکه ملی اطلاعات (اینترنت ملی)

دیروز به صورت اتفاقی به وب‌سایتی (به دلیل آنکه وب‌سایت کمی مشکوک به نظر می‌رسد، از لینک دادن به آن خودداری کرده‌ام) برخورد کردم که در آن با افتخار در مورد تحقیق درباره شبکه ملی اطلاعات (اینترنت ملی) تبلیغ کرده بود و این تحقیق را به قیمت ۵۰۰ تومان می‌فروخت:

فروش تحقیق در مورد اینترنت ملی به قیمت ۵۰۰ تومان!

حال آنکه اگر شما واقعا به داستان شبکه ملی اطلاعات یا همان اینترنت ملی که قدیم‌ها با نام‌هایی مانند اینترنت پاک، اینترنت حلال و… هم نامیده می‌شد علاقه دارید، نیاز به پرداخت هیچ هزینه‌ای در این زمینه ندارید و تنها کافی است که یک جستجوی ساده در اینترنت و یا وبلاگ من انجام دهید 🙂

مثلا لیست زیر لینک مطالبی است که در طول سال‌های اخیر در مورد اینترنت ملی نوشته‌ام که به صورت رایگان و بدون پرداخت هیچ هزینه‌ای می‌توانید از آنها استفاده کنید، هر چند که اگر در جایی آن را بازنشر می‌کنید، ممنون می‌شم که لینکی به وبلاگ من بدید.

خلاصه کلام اینکه اگر هر زمانی در زمینه تکنولوژی، اینترنت و استارتاپ در ایران سوالی داشتید و دنبال مطلبی می‌گشتید، بد نیست که به وبلاگ من سر بزنید.

نوشتن دیدگاه

شبکه ملی اطلاعات یا اینترنت ملی سابق چیست؟

در چند سال اخیر و به خصوص در دوره دوم ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد، بحث اینترنت ملی که بعدا با نام‌های مختلفی مانند اینترنت حلال، اینترنت پاک و… شناخته می‌شد، یکی از بحث‌های داغی بود که باعث شده بود عده‌ای آن را خط پایان دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت جهانی بدانند. ایده‌ای که طی ۴ سال اخیر شدیدا با آن مخالفت کرده‌ام و در طی این مدت‌ها بارها تاکید کرده‌ام که اینترنت ملی (یا هر اسم دیگری که دوست دارید بر روی آن بگذارید) باعث قطع دسترسی کاربران ایرانی نخواهد شداینترنت ملی؛ از شایعه تا واقعیت.

شبکه ملی اطلاعات

در همین مدت بارها سعی کرده‌ام که اطلاعات تکمیلی در مورد داستان اینترنت ملی پیدا کنم تا شاید بتوانم به صورت دقیق‌تر در مورد این پدیده که دولت محمود احمدی‌نژاد به آن علاقه شدیدی داشت صحبت کنم.

تا روز گذشته این تلاش‌ها به جایی نرسید تا اینکه دیروز در حین وبگردی‌های روزانه‌ام با خبری در خبرگزاری مهر با عنوان «۱۴ مرحله برای اجرای شبکه ملی اطلاعات/ اینترنت رقیب شبکه ملی اطلاعات نیست» مواجه شدم که به صورت دقیق در مورد ساختار و ویژگی‌های اینترنت ملی که اسم رسمی آن شبکه ملی اطلاعات یا شما است، توضیح داده بود.

به دلیل آنکه این خبر کمی طولانی است و براساس تجربه‌ام بعید می‌دانم در این روزها کسی حال و حوصله خواندن مطالب طولانی را داشته باشد، تصمیم گرفتم که مهمترین بخش‌های آن را در اینجا منتشر کنم تا شما هم به عنوان یک کاربر اینترنت در داخل ایران با ساختار و مفهوم درست شبکه ملی اطلاعات آشنا شوید 🙂

– در تبصره ماده ۴۶ قانون برنامه پنجم توسعه، شبکه‌ ملی اطلاعات‌ را شبکه‌ای مبتنی ‌بر قرارداد اینترنت به همراه سوییچ‌ها‌، مسیریاب‌ها و مراکز داده است به صورتی که درخواست‌های دسترسی داخلی و اخذ اطلاعاتی که در مراکز داده داخلی نگهداری می‌شوند به هیچ وجه از طریق خارج کشور مسیریابی نشود و امکان ایجاد شبکه‌های اینترانت از نوع خصوصی و امن داخلی در آن فراهم شود، تعریف کرده است.

– شبکه‌‌ ملی اطلاعات متشکل از زیرساخت‌های ارتباطی، مراکز داده‌ توسعه یافته داخلی دولتی و غیردولتی و همچنین زیرساخت‌های نرم‌افزاری است که در سراسر کشور گسترده شده است.

– به طور کلی باید گفت شبکه‌ ملی اطلاعات تجمیع‌کننده‌ شبکه‌های اختصاصی، محلی و ملی در کشور است که از دو بخش اختصاصی و عمومی تشکیل می‌شود. بخش اختصاصی برای ارتباط و تبادل اطلاعات و خدمات دستگاه‌های اجرایی با یکدیگر و بخش عمومی برای ارایه خدمات به کاربران عمومی است و این دو بخش در نقاطی نظیر مراکز داده با یکدیگر اتصال دارند.

– شبکه‌ ملی اطلاعات دارای سه جز اصلی است. اولین جز این شبکه مربوط به زیرساخت‌ است که این بخش شامل دو بخش عمومی و اختصاصی است. جز دوم، مدیریت یکپارچه است و جز سوم شامل کاربردها و محتوای شبکه است.

– جدایی این شبکه از اینترنت مفهومی فنی است و منظور از جدایی، مرزبندی این دو شبکه است که از آن به بعد «شما» (شبکه ملی اطلاعات) قابلیت پیاده‌سازی در ارگان و بخش‌های مختلف را خواهد داشت. با علم بر اینکه تمامی اطلاعات در کشور موجود نیست و الزاما نباید هم این‌گونه باشد این شبکه را توسعه داده شده است و بر این اساس هر زمان کاربران اطلاعات مورد نیازشان را در داخل کشور نیافتند، به شبکه اینترنت هدایت می‌شوند و بر روی پهنای باند بین‌الملل می‌روند تا بتوانند شبکه جهانی را برای هدف خود جست‌وجو کنند.

– هر زمان تولید داخلی محتوا به مرحله‌ای برسد که کاربران نیازی به گذر از مرزهای مجازی کشور نداشته باشند، عملا کمتر به استفاده از اینترنت روی خواهند آورد اما ارتباط با این شبکه عظیم جهانی هیچگاه قطع نخواهد شد چرا که محتوایی در این بستر وجود دارد که اگر دسترسی قطع شود، خودمان متضرر خواهیم شد.

در این ساختار دسترسی کاربران به کلیه سایت‌های داخل کشور با سرعت بالاتر و قیمت ارزان‌تر برقرار شده و دسترسی به اینترنت به صورت فعلی باقی می‌ماند و این شبکه محدودیتی برای دسترسی کاربران به اینترنت و خدمات مبتنی بر وب ایجاد نمی‌کند.

در نهایت گفتن دو نکته در این میان ضروری است:

۱- با ایجاد «شما» این خطر وجود دارد که دولت ایران در زمان‌های بحرانی (مانند تظاهرات اعتراضی بعد از انتخابات جنجالی سال ۱۳۸۸) به راحتی بتواند اینترنت جهانی را قطع کند بدون آنکه به زیرساخت‌های خود مانند بانک‌ها، آژانس‌های مسافرتی و… آسیبی برساند و کارکرد آنها را دچار اختلال کند.

۲- آخرین نکته‌ای که در بالا پررنگ کرده‌ام را نباید دستکم گرفت و شاید آن را یک خبر بد برای کاربران ایرانی دانست زیرا براساس آنچه در مورد شما بیان شده است، وضعیت سرعت و دسترسی به وب‌سایت‌هایی مانند گوگل، یاهو و… هیچ تغییری نخواهد کرد 🙁

نوشتن دیدگاه

شاهکاری از معاون رسانه مجازی صدا و سیما: مشکل اینترنت در ایران، استفاده‌ی زیاد از آن است!

در دو سال اخیر هر از چند گاهی یکی از مسئولین ایران سخنانی در مورد اینترنت و شبکه‌های اجتماعی زده است.  روز یکشنبه، ۲۵ دی ماه سال جاری نیز از روزهایی بود که یکی از مسئولین ایران به نام لطف‌الله سیاهکلی، معاون رسانه‌ی مجازی سازمان صدا و سیما در مورد اینترنت و ماجرای پهنای باند آن در ایران سخن گفت که می‌توان آن را شاهکاری دانست و میزان درک درست از اینترنت را در این سخنان مشاهده کرد!

معاون رسانه مجازی سازمان صدا و سیما گفت: مشکل اینترنت در کشور از نبود فضای مجازی ناشی می‌شود و اینکه ایرانی‌ها تمام امور را بر بستر اینترنت انجام می‌دهند و به این دلیل نیز گلایه‌ها از نوسانات این سرویس، افزایش می‌یابد.

به گزارش ایتنا لطف‌الله سیاهکلی در گفت‌وگو با فارس در پاسخ به این سوال که مهم‌ترین مشکل فعلی اینترنت در ایران را چه می‌بینید و چه راهکاری برای آن دارید، اظهار داشت: به اعتقاد من، در ایران مشکل اینترنت نداریم؛ بلکه به اشتباه از فضای اینترنت استفاده می‌کنیم.

معاون رسانه مجازی سازمان صدا و سیما افزود: به اعتقاد من، مشکل اینترنت در ایران، از نبود فضای مجازی ناشی می‌شود که در نتیجه آن، ایرانی‌ها برای انجام تمام امور، به جای فضای مجازی از اینترنت استفاده می‌کنند.

وی ادامه داد: به این ترتیب زمانی که تمام امور بر بستر اینترنت انجام می‌شود، بالطبع گلایه‌ها از نوسانات این سرویس، نیز بیشتر می‌شود.

سیاهکلی تصریح کرد: باید حل این موضوع باید ابر اطلاعاتی و ابر داده و فضای مجازی را در کشور ایجاد کنیم که اینترنت بخشی از آن باشد و به این وسیله بخش اعظم ارتباطات مورد نیاز کاربران برقرار خواهد شد.

سیاهکلی تاکید کرد: تمام نیاز‌ها بر بستر اینترنت جهانی نیست و اگر بخواهیم عمده نیاز‌هایمان را از اینترنت جهانی جهانی پاسخ دهیم، اگر تمام پهنای باند جهان را نیز برای آن بخریم، مشکلات را کم می‌کند، اما حل نمی‌کند.

معاون سازمان صدا و سیما با ذکر مثالی توضیح داد: ارائه پهنای باند جهانی مانند ارائه تلفن دو صفر است؛ در حالی که امکان اتصال به دو صفر برای تمام مشترکان تلفن فراهم است، اما مشترکان برای ارتباطات داخل کشور خود از تلفن دو صفر استفاده نمی‌کنند و این مثال، تعبیری از فضای مجازی و اینترنت جهانی است. (منبع)

اگر از پاراگراف آخر سخنان آقای سیاهکلی بگذریم که با ۱۰ بار خواندن رابطه‌ی تلفن دو صفر با فضای مجازی و اینترنت جهانی را نفهمیدم، آنچه که برای من جالب است آن است که آقای سیاهکلی زمانی حرف از استفاده‌ی زیاد از فضای اینترنت می‌زند که یکی از اهداف دولت ایران ایجاد دولت الکترونیک برای راحتی بیشتر مردم است! براساس این گفته‌ی آقای سیاهکلی مردم داخل ایران نباید از اینترنت برای کارهایی مانند پرداخت قبض، صحبت کردن و… استفاده می‌کنند چون باعث می‌شود که پهنای باند زیادی مصرف شود. و البته نباید فیلم‌های صدا و سیما را بر روی وب‌سایت این سازمان مشاهده کنند چون پهنای باند زیادی مصرف می‌شود!

علاوه بر آن سوالی که پاسخ آن برای من جالب است تعریف آقای سیاهکلی از پهنای باند است و اینکه پهنای باند را معاون رسانه مجازی سازمان صدا و سیما چه می‌داند که سخن از کافی نبودم تمام پهنای باند جهان برای ایران می‌زند!

خلاصه آنکه آنچه که از این سخنان روشن است عدم درک و یا نداشتن اطلاعات درست معاون رسانه مجازی سازمان صدا و سیما از اینترنت، پهنای باند و تاثیر آن در بهبود زندگی مردم است.

نوشتن دیدگاه

اینترنت ملی؛ از شایعه تا واقعیت

اگر توییتر من را دنبال کرده باشید، در چند روز اخیر دیده‌اید که در مورد بزرگنمایی‌ای که توسط رسانه‌ها در مورد ماجرای اینترنت ملی شده است چندین بار توییت کرده‌ام. در همین راستا امروز مطلبی برای مردمک با عنوان «‎اینترنت ملی؛ از شایعه تا واقعیت» نوشتم که در آن به صورت مفصل به آنچه در چند هفته‌ی اخیر در مورد اینترنت ملی گذشته است، پرداخته‌ام.

در این مطلب سعی کرده‌ام که آنچه که حقیقت دارد را به گوش خوانندگان این مطلب برسانم چون مانند گذشته که همواره تکرار کرده‌ام، اطلاعات غلط از بی‌اطلاعی و نداشتن اطلاعات بسیار خطرناک‌تر است.

در چند روز اخیر بحث راه‌اندازی اینترنت ملی و قطع دسترسی کاربران ایرانی از شبکه‌های جهانی اینترنت بسیار داغ شده است به طوری که اکثر خبرگزاری‌های فارسی زبان نسبت به این خبر واکنش نشان دادند و کار به جایی رسید که تکذیبهٔ خبر قطع شدن ایران از شبکهٔ جهانی اینترنت نیز به سرعت منتشر شد.

اما شاید نکته‌ای که در این میان همچنان و با توجه به تکذیب شدن آن در فضای وب و در میان کاربران اینترنت در ایران به چشم می‌خورد نگرانی بالقوهٔ آن‌ها در مورد آیندهٔ اینترنت در ایران و اتصال به شبکهٔ جهانی اینترنت است که در این مطلب به چند و چون این نگرانی و بررسی آیندهٔ اینترنت در ایران پرداخته خواهد شد.

علل قطعی و اختلال در شبکهٔ اینترنت ایران چیست؟

با نگاهی به اخبار و گزارش‌های منتشر شده و همچنین ایمیلی که شرکت خدمات اینترنت پرسرعت شاتل به کاربران خود ارسال کرده است، می‌توان علت اختلال و قطعی شبکهٔ اینترنت در ایران را شرکت ارتباطات زیرساخت دانست. این شرکت مسئول تهیهٔ پهنای باند اینترنت برای ایران است و تمامی پهنای باند اینترنتی مصرفی توسط کاربران ایرانی توسط این شرکت تامین و به شرکت‌های واسطه مانند شاتل یا پارس آنلاین فروخته می‌شود.

با نگاهی به ایمیل ارسالی از سوی شاتل می‌توان به این نکته رسید که بسته به نوع وب‌سایت و همچین چگونگی تبادل اطلاعات بین کاربران اینترنت در ایران و وب‌سایت هدف، سرعت اینترنت به صورتی هوشمند دستکاری می‌شود. به عنوان مثال مدت زمان اتصال به گوگل در شرایطی که از گواهینامهٔ SSL استفاده شود در برخی مواقع ۵ برابر زمانی است که از گواهینامهٔ SSL استفاده نشود.

به همین دلیل و با توجه به شواهد موجود می‌توان گفت که برخلاف گذشته و گفته‌های مسئولین ایران، اختلال در اینترنت و قطعی‌های پی‌درپی به دلیل افتادن لنگر کشتی و یا حملهٔ کوسه‌ها به فیبرهای نوری نبوده است، بلکه به صورت هوشمند و با توجه به محتوایی که کاربر درخواست می‌کرده است، سرعت اینترنت دستکاری می‌شده است.

اما آیا این اختلال‌ها به اینترنت ملی و قطع شدن کاربران ایران از شبکهٔ جهانی اینترنت مرتبط است؟ ادامه مطلب…

نوشتن دیدگاه

تناقض؛ از شبکه‌ی ملی اینترنت امن تا عدم کدگذاری ایمیل ملی

امنیت در فضای سایبری یکی از نکاتی است که همواره به عنوان یکی از ویژگی‌های مهم شبکه ملی اینترنت (یا همان اینترنت ملی) مورد توجه قرار گرفته است به طوری که رضا تقی‌پور، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در سخنانی امنیت را یکی از اهداف اصلی اینترنت ملی خوانده است:

تقی‌پور با اشاره به اینکه در شبکه ملی اینترنت موتور جستجوی ملی و ایمیل ملی خواهیم داشت اضافه کرد: یکی از اهداف اصلی امروز شبکه اینترنت جمع‌آوری اطلاعات و مدیریت ای‌میل‌ها در داخل کشور است تا مباحث امنیتی در این بخش مورد توجه قرار گیرد. (منبع)

و در ادامه‌ی همین ایده علی اصغر انصاری، معاون سازمان فناوری اطلاعات در روز ۱۶ شهریور سال جاری از راه‌اندازی ایمیل ملی خبر داد که از طریق این آدرس در دسترس است.

حال اگر شما به وب‌سایت ایمیل ملی مراجعه کنید با راهنمایی مواجه می‌شوید که در آن در مورد عدم توجه به اخطار نامعتبر بودن گواهی امنیتی ایمیل سخن گفته شده است و چگونگی در نظر نگرفتن آن نیز آموزش داده شده است!

اما سوالی که در این بین پیش می‌آید این است که چگونه امکان دارد که وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات از اهمیت امنیت ایمیل ملی و مدیریت آن خبر بدهد اما ارسال و دریافت اطلاعات توسط ایمیل ملی کدگذاری نشده باشد؟! ویژگی که این قدرت را به هکرها می‌دهد تا به راحتی آب خوردن اطلاعات ارسالی و دریافتی از طریق ایمیل ملی را در وسط راه بدزدند!

نوشتن دیدگاه