ساعت ۲۳:۵۹ بوقت نفت

یادداشت‌های دایی

هفته‌ی آینده امتحان فیزیک دارم. از هفته‌ی قبل تا به حال نیمی از مطلب را دوره نموده‌ام. مطمئنا تا هفته‌ی آینده نیمه‌ی دوم را به موقع دوره خواهم نمود.

کیسه‌ی برنجی برای مصرف یک ماه خریده‌ام. در نیمه‌ی ماه نصف کیسه مصرف شده است و با خیال راحت می‌دانم که تا انتهای ماه برنج به اندازه‌ی کافی موجود است.

باک ماشین را پر از بنزین می‌کنیم و از تهران به سمت اصفهان حرکت می‌کنیم. در نیمه‌ی راه درجه‌ی بنزین به نصف رسیده است و اطمینان داریم با نیمه‌ی باقی‌مانده‌ی بنزین مابقی مسافت را بدون دردسر طی خواهیم نمود.

این‌ها چند مثال از بسیاری از نمونه‌هایی است که ما به صورت روزمره با آن برخورد می‌کنیم. در همه‌ی این مثال‌ها رابطه‌ای خطی بین دو متغیر، مثلا بین مصرف بنزین و مسافت طی شده وجود دارد. ذهن ما به وجود رابطه‌ی خطی بین متغیرها عادت نموده است و در اولین برخورد با هر پدیده‌ای رابطه‌ای خطی بین متغیرها در نظر می‌گیریم.

در این مقاله مواردی که رابطه‌ی خطی بین متغیرها صادق نمی‌باشد و نگاه خطی منجر به استنتاج‌های بسیار نادرست می‌گردد، بررسی می‌شود. اهمیت این موضوع در برآورد مصرف انرژی و پیامدهای اجتماعی بحران انرژی پیش‌رو می‌باشد.

ادامه خواندن “ساعت ۲۳:۵۹ بوقت نفت”

نوشتن دیدگاه

قدرت خرید و تورم

یادداشت‌های دایی

بخش آخر در نوشتار «نقش نفت در اقتصاد ایران» مربوط به تاریخچه‌ی تورم ایران بین سال‌های ۲۰۰۷-۱۹۷۰ می‌باشد. در این رابطه لازم می‌دانم مطلب مهمی را اضافه نمایم.

در بررسی وضعیت اقتصادی یک کشور تورم به تنهایی ملاک وضعیت اقتصادی نمی‌باشد و همزمان می‌بایست به «قدرت خرید» نیز نگاه نمود. قدرت خرید مقدار کالا یا خدماتی است که توسط یک واحد پول قابل خرید است. برای مثال، اگر شما هزار تومان در سال ۱۳۵۵ برای خرید به مغازه‌ای می‌بردید، شما مطمئنا قادر به خرید مقدار کالای بیشتری از آنچه امروز می‌توانید با همان هزار تومان بخرید بوده‌اید. این نشان‌دهنده‌ی این است که قدرت خرید شما در سال ۱۳۵۵ بیشتر بوده است. اما این مقایسه زمانی صحیح است که درآمد شما تغییری نکرده باشد و فقط قیمت کالاها افزایش یافته باشد.

ادامه خواندن “قدرت خرید و تورم”

نوشتن دیدگاه

نقش نفت در اقتصاد ایران

یادداشت‌های دایی

شکل (۱)- تولید نفت و گاز ایران

ایران در خطر اتمام نفت و گاز طبیعی نمی‌باشد. طی چند سال گذشته تخمین مخازن نفت ایران از ۸۹٫۷ میلیارد بشکه در سال ۲۰۰۲ به ۱۳۶٫۷ میلیارد بشکه در ژانویه ۲۰۰۷ افزایش یافته است. تخمین زده می‌شود که ایران ۱۰٫۳ درصد مخازن نفت متداول جهان را دارا باشد که ایران را پس از عربستان سعودی در مرتبه‌ی دوم جهان قرار می‌دهد (توجه نمایید که در برخی منابع کانادا را اخیرا در مرتبه‌ی دوم قرار می‌دهند که نفت قطران- Tar Sand- آنرا به حساب می‌آورند که مقدار استحصال آن نامشخص است). با نرخ تولید کنونی، منابع نفت ایران برای ۸۰ سال دیگر که یک دوره‌ی نسبتا طولانی در صنتعت نفت می‌باشد دوام دارد. ایران در ذخایر گاز طبیعی حتی بهتر است. با ۱۵٫۸ درصد، ذخیره‌ی مرتبه‌ی دوم جهان را دارا می باشد. دخایر گاز طبیعی با نرخ تولید فعلی برای بیش از یک قرن تکافو خواهد نمود. نفت ایران در ۳۰ سال قبل در دوران محمدرضا پهلوی شاهنشاه ایران به تولید ۶ میلیون بشکه در روز رسید و با وقوع جنگ عراق علیه ایران تولید نفت کاهش یافت ولی به مرور زمان در فاصله‌ی سال‌های ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۵ به طور سریعی تولید رشد نمود و به بیش از دو برابر رسید (شکل ۱). از سال ۲۰۰۵ تولید نفت از مخازن در حال بهره‌برداری شروع به کاهش با نرخی بین ۱۰-۸ درصد نموده است و حتی با به تولید رسیدن میدان‌های جدید و استفاده از روش‌های پیشرفته بازآوری میادین، کاهش تولید کاملا از بین نرفته است. بر طبق پیش‌بینی EIA، که بخشی از دپارتمان انرژی آمریکا می‌باشد، سطح تولید نفت ایران راکد خواهد شد. اما ارقام تولید دورنمای بهتری را نشان می‌دهند. دولت ایران هدف رسیدن به ۵ میلیون بشکه نفت در روز تا سال ۲۰۱۰ را دنبال می‌نماید.

ادامه خواندن “نقش نفت در اقتصاد ایران”

نوشتن دیدگاه