۴ نکته در مورد داستان هک شدن صفحه فیس‌بوک وزیر امور خارجه ایران

روز گذشته مهمترین خبر شبکه‌های اجتماعی در میان کاربران ایرانی یک چیز بود: هک شدن صفحه فیس‌بوک وزیر امور خارجه ایران، محمد جواد ظریف.

با گذشت بیشتر از ۲۴ ساعت، داستان این حمله سایبری تاکنون روشن نشده است و تا لحظه‌ای که این مطلب را می‌نویسم هیچ اطلاعاتی از نوع حمله و چگونگی نفوذ به حساب آقای ظریف منتشر نشده است. تنها چیزی که پس از این حمله سایبری از سوی آقای ظریف بیان شده است آن است که در زمان انتشار مطلبی که تصویر آن را در بالا مشاهده می‌کنید، وی به صفحه فیس‌بوکش دسترسی نداشته است و از «کارشناسان» درخواست کرده است که مطلب بالا را هر چه زودتر حذف کنند.

براساس آنچه که من محاسبه کرده‌ام، آقای ظریف پس از حدود ۲ ساعت از زمان ارسال پیام بالا، به صفحه فیس‌بوک خود دسترسی پیدا کرده است و مطلب بالا را پاک و سپس پست زیر را منتشر کرده است:

پیامی که با خواندن آن شوکه شدم و دلیل اصلی نوشتن این مطلب هم شد. شاید از خودتان بپرسید که علت این حرف من چیست؟

در پاسخ به این سوال باید به شما بگویم که تهدید کاربران ایرانی که با هزاران سختی وارد شبکه‌های اجتماعی مختلف می‌شوند و واکنش‌های مثبتی به فعالیت آقای ظریف داشته‌اند یک کار کاملا غیرحرفه‌ای بوده است که نشان‌دهنده عدم درک درست آقای ظریف از اصول اولیه شبکه‌های اجتماعی و به طور کلی‌تر فعالیت در دنیای اینترنت است. اینگونه نگاه به کاربران شبکه‌های اجتماعی که آنها را پایین‌تر از خود ببینیم برای من به هیچ عنوان قابل هضم نیست به گونه‌ای که آقای ظریف به دلیل سهل‌انگاری خودشان دسترسی به صفحه‌یشان را از دست داده‌اند و سپس کاربران را تهدید به ترک فیس‌بوک می‌کنند.

این کار مانند آن است که یک نفر از بزرگراهی دوان دوان رد شود و ماشینی به وی بزند و سپس در اعتراض به این تصادف اعلام کند که اگر بار دیگر از بزرگراه رد شد و دچار تصادف شود، به هیچ عنوان از خانه بیرون نخواهد آمد!

حالا اگر از رفتار غیرحرفه‌ای آقای ظریف در برخورد با این هک بگذریم، بد نیست به نکاتی اشاره کنم که از این داستان می‌توان درس گرفت:

۱- قبل از وارد شدن به شبکه‌های اجتماعی آنها را درک کنید. این روزها هر کسی با چند کلیک (اگر در ایران باشید، با چند کلیک بیشتر برای فعال کردن ابزار دور زدن فیلترینگ) می‌تواند عضو فیس‌بوک، توییتر، اینستاگرام و… شود، اما آنچه که در این میان اهمیت دارد درک درست شبکه‌های اجتماعی است. اینکه استفاده از شبکه‌های اجتماعی تنها انتشار شعر از حافظ و سعدی و یا به روز کردن تصویر کاغذدیواری فیس‌بوک نیست و چیزهایی مانند تعامل، امنیت، حریم خصوصی و… در درجه اهمیت بیشتری قرار دارند. به همین دلیل اگر شما یک چهره شناخته شده هستید، بهتر است که حداقل حدود یک ماه به صورت مستمر وب‌سایت‌های مختلف که اخبار شبکه‌های اجتماعی را پوشش می‌دهند را دنبال کنید تا ساختار کلی آنها به دست‌تان بیاید. برای شروع بد نیست Mashable و یا وبلاگ رسانه‌های اجتماعی را بخوانید.

۲- امنیت را بر هر چیزی ارجح بدانید. در دنیای اینترنت حملات سایبری به بخشی از زندگی آنلاین ما تبدیل شده‌اند و همانگونه که در دنیای واقعی و در طی روز شاهد دزدی هستیم، در دنیای مجازی نیز داستان به همین صورت است؛ روزی نیست که به حسابی نفوذ نشود، حال می‌خواهد حساب فیس‌بوک باشد یا بانک. از همین رو قبل از آنکه پای خودتان را به دنیای آنلاین بگذارید، همواره به امنیت ابزارهای آنلاینی که استفاده می‌کنید توجه کنید. مثلا اگر از گوگل، توییتر، فیس‌بوک و… استفاده می‌کنید، حتما ورود دو مرحله‌ای به آنها را فعال کنید.

۳- حملات فیشینگ را جدی بگیرید. بیشتر حملات آنلاینی که منجر به دزدیده شدن حساب‌های کاربران در شبکه‌های اجتماعی می‌شود از طریق حملات فیشینگ صورت می‌گیرد. به همین دلیل این دست حملات را جدی بگیرید و همواره قبل از آنکه نام کاربری و رمز عبور حساب‌تان را وارد کنید، بد نیست که آدرس وب‌سایت را چک کنید تا دقیق باشد. مثلا اگر به جای Facebook.com با Face-book.org مواجه شدید، بدانید که وب‌سایتی که در آن هستید هیچ رابطه‌ای با فیس‌بوک ندارد و شما در حقیقت با دستان خودتان مشخصات حساب‌تان را به هکر نامحترم اهدا می‌کنید! در اینجا بد نیست این نکته را هم بگویم که تقریبا مطمئن هستم که روش نفوذ به حساب آقای ظریف از طریق فیشینگ بوده است. اگر می‌خواهید در مورد این نوع حملات سایبری بیشتر بدانید، بد نیست این مطلب نگهبان را بخوانید.

۴- به مخاطبان خود احترام بگذارید. مهمترین نکته‌ای که باید در مورد استفاده از شبکه‌های اجتماعی در ذهن داشت آن است که به مخاطبان خودمان احترام بگذاریم. مثلا اگر حساب فیس‌بوک‌مان دزدیده می‌شود، مخاطبان را تهدید نکنیم و به جان آن مسئولیت مشکل پیش آمده را قبول کنیم و از بابت آن عذرخواهی کنیم. مثلا در داستان روز گذشته، آقای ظریف با سهل‌انگاری خود امنیت دیگر کاربران را نیز به خطر انداخته است. مثلا فرد نفوذکننده به راحتی می‌توانسته است هزارن پیام خصوصی که برای آقای ظریف ارسال شده را بخواند! به همین دلیل بهتر است که مسئولیت سهل‌انگاری خودمان را قبول کنیم و به قول معروف دست پیش را بگیریم که پس نیافتیم 🙂 قبلا در مورد این نکته در زمان هک شدن صفحه مانا نیستانی مطلبی نوشته‌ام که می‌توانید آن را در اینجا بخوانید.

در نهایت نیز دوست دارم این جمله را به آقای ظریف بگویم: آقای ظریف، دنیای آنلاین با آنچه در دنیای واقعی در ایران می‌گذرد متفاوت است. شما ممکن است که به عنوان وزیر امور خارجه ایران به من شهروند عادی پاسخگو نباشید، اما وقتی که پا به شبکه‌های اجتماعی می‌گذارید باید بابت تک تک فعالیت‌هایتان پاسخگو باشید 🙂 فراموش نکنید که اینترنت دنیای آزاد و پویایی است.

نوشتن دیدگاه

تغییرات شرایط استفاده از فیس‌بوک به چه معناست؟

در روز ۲۹ آگوست ۲۰۱۳ (۷ شهریور ۱۳۹۲) فیس‌بوک نسخه‌ای (نسخه کامل) از شرایط استفاده از اطلاعات کاربرانش را منتشر کرد که مانند گذشته آنقدرها مورد توجه کاربران فارسی زبان قرار نگرفت! به دلیل اهمیت این موضوع، تصمیم گرفتم که مهمترین بخش‌های تغییرات اخیر شرایط استفاده از فیس‌بوک را در اینجا منتشر کنم تا به عنوان یک کاربر فارسی‌زبان به صورت کامل و دقیق درکی درست از آنچه که فیس‌بوک وضع کرده است، داشته باشید.

خطر قطع دسترسی کاربران ایرانی به فیس‌بوک
براساس بند جدیدی که فیس‌بوک در شرایط استفاده از وب‌سایتش گنجانده است، کاربرانی که حق استفاده از محصولات و سرویس‌های ایالات متحده آمریکا را ندارند، امکان استفاده از فیس‌بوک را ندارد. این بند به این معناست که فیس‌بوک هم اکنون و براساس تحریم‌های اعمال شده از سوی آمریکا بر علیه ایران این امکان را دارد که دسترسی کلیه کاربران ایرانی به این شبکه اجتماعی را قطع کند! البته براساس تبصره‌ای که اخیرا دولت آمریکا برای استفاده از تکنولوژی توسط کاربران ایران وضع کرده است، این بند شامل کاربران داخل ایران نخواهد شد هر چند که براساس آن می‌توان صفحه رسمی هر یک از مسئولین ایران و یا افراد/شرکت‌هایی که در لیست تحریم‌های آمریکا قرار دارند را مسدود کرد.

استفاده تجاری فیس‌بوک از نام و تصویر پروفایل کاربران
فیس‌بوک این حق را برای خود قائل شده است که در ازای دریافت پول از شرکت‌ها و نهادهای تجاری دیگر، نام شما، تصویر پروفایل همراه با محتوایی و اطلاعاتی که منتشر کرده‌اید را به آنها بفروشد. این یعنی آنکه فیس‌بوک می‌تواند به شرکت مکدونالد نام و عکس تمامی کسانی که یکی از محصولات این شرکت را لایک زده‌اند را بفروشد! البته در مورد اطلاعات و محتوایی که شما منتشر کرده‌اید، فیس‌بوک قبل از آنکه آنها را بفروشد، به شما اطلاع می‌دهد. علاوه بر این اگر سن شما زیر ۱۸ سال باشد، والدین شما باید این شرط را قبول کنند، در غیر این صورت شما باید حساب فیس‌بوک خود را ببندید.

شرایط استفاده از فیس‌بوک چیست؟

نداشتن مسئولیتی در قبال اپلیکیشن‌های فیس‌بوک از سوی این وب‌سایت
فیس‌بوک به صورت کاملا واضح اعلام کرده است که از این پس هیچ مسئولیتی در قبال اپلیکیشن‌های مختلفی که کاربران نصب می‌کنند ندارد و اگر کاربری بخواهد که اطلاعاتش توسط یک اپلیکیشن پاک شود، علاوه بر آنکه باید اپلیکیشن را از حساب فیس‌بوک خود پاک کند، باید خودش با شرکت ارائه دهنده اپلیکیشن تماس بگیرید تا اطلاعاتش را آن شرکت از سرورهایش پاک کند.

از همین رو مانند گذشته باز هم تاکید می‌کنم که تا جایی که می‌توانید از نصب اپلیکیشن‌های مختلف بر روی حساب فیس‌بوک خود خودداری کنید تا به این صورت دردسرهای تماس با وب‌سایت سازنده اپلیکیشن را نداشته باشید.

استفاده از عکس پروفایل‌تان توسط فیس‌بوک
فیس‌بوک از عکس پروفایل شما برای پیشنهاد تگ تصویر شما در دیگر عکس‌ها استفاده خواهد کرد. این بدان معناست که فیس‌بوک به صورت مرتب در حال بررسی عکس پروفایل شما با دیگر عکس‌هایی است که دیگران بر روی فیس‌بوک منتشر می‌کنند تا در صورت تشابه، به آنها پیشنهاد تگ کردن شما را بدهد.

امکان وجود یک نسخه از محتوای پاک شده
اگر شما محتوایی را بر روی فیس‌بوک منتشر و سپس آن را پاک کرده باشید، مانند آن است که شما سطل زباله سیستم عامل خود را پاک کنید. این یعنی آنکه ممکن است یک نسخه پیشتیبانی برای مدتی در نزد فیس‌بوک از آن محتوا وجود داشته باشد!

دسترسی کل اینترنت به محتوای عمومی (Public)
زمانی که محتوایی را به صورت عمومی بر روی حساب فیس‌بوک‌تان منتشر می‌کنید، بدین معناست که علاوه بر تمام اعضای فیس‌بوک، کسانی که عضو فیس‌بوک هم نباشند می‌توانند به آن محتوا دسترسی داشته باشند و از آن تحت نام و تصویر پروفایل‌تان استفاده کنند. برای همین در زمان انتشار مطالب به صورت عمومی دقت لازم را داشته باشید زیرا هر کسی بدون اجازه شما می‌توانید از آن مطلب همراه با نام و عکس‌تان استفاده کند.

غیرقانونی بودن داشتن بیش از یک حساب فیس‌بوک
شما به عنوان کاربر فیس‌بوک نمی‌توانید بیش از یک حساب داشته باشید و فیس‌بوک این حق را دارد که حساب‌های شما را به دلیل داشتن بیش از یک حساب مسدود کند. برای همین اگر بیش از یک حساب در فیس‌بوک دارید و ناگهان یکی از آنها بسته شد، زیاد شوکه نشوید 🙂

نقض کپی‌رایت چندباره برابر با مسدود شدن حساب فیس‌بوک
اگر شما چندین بار کپی رایت را نقض کنید، فیس‌بوک این حق را دارد که حساب شما را مسدود کند. برای همین اگر برای چندین بار مطالب مختلف شما به دلیل نقض کپی‌رایت از روی حساب فیس‌بوک‌تان حذف شد، بدانید که خطر بسته شدن کامل حساب‌تان از سوی فیس‌بوک، شما را تهدید می‌کند.

ممنوع بودن انتشار مدارک شناسایی یا مالی
شما به عنوان کاربر فیس‌بوک حق ندارید که مدارک شناسایی یا مالی دیگران را بر روی فیس‌بوک منتشر کنید. این بدان معناست که اگر زمانی مدارک شناسایی یک فرد را بر روی حساب فیس‌بوک‌تان منتشر کردید، این خطر وجود دارد که حساب فیس‌بوک‌تان بسته شود.

نوشتن دیدگاه